loading
22 maja

ŹRÓDŁO

IMG_7566

„ołtarzy nie ma, hymnów nie usłyszę
mej wiary nie wyznaje dzisiaj nikt”

Jako układ oddechowy i nerwowy bestii o nazwie dylan.pl prowadzę ten blog osobiście – za jednomyślną zgodą reszty naszego zespołu. Nazywam się Filip Łobodziński i nie biorę jeńców.

Wszystko zaczęło się w  połowie lat 1970., kiedy kolega z liceum zaraził mnie Bobem Dylanem. Przedtem słuchałem muzyki dla samej muzyki. Wtedy zaczęło się także słuchanie tekstu.

W marcu 1979 przełożyłem pierwszy tekst piosenki. Była to – nomen omen – piosenka Dylana Don’t Think Twice, It’s All Right z 1963 roku (u mnie Nie myśl już, jest jak jest). Kilka miesięcy później powstały kolejne przekłady – You’re a Big Girl Now (Kobietą jesteś już) i If You See Her, Say Hello (Kiedy ją spotkasz, powiedz cześć), obydwie z 1974. Potem samo poszło. Przekładów przybywało. A ponieważ w tym samym czasie zaczynałem grać na gitarze – bez nut, bez formalnego kursu, „ogniskowo” – zacząłem te swoje przekłady śpiewać. Wtedy też zrozumiałem, że samo tłumaczenie tekstu nie wystarczy, trzeba to jeszcze zrobić tak, żeby „się śpiewało”.

Niekiedy nie wiedziałem, o co w piosence chodzi – tu pomocna okazała się kserokopia jakiejś książki o Dylanie, gdzie pewne zagadnienia z jego piosenek były wyłuszczone. Podczas jednej bytności za granicą zobaczyłem w księgarni cały regalik książek poświęconych Dylanowi. Już byłem zainfekowany, więc zapragnąłem przeczytać je wszystkie. (Nie udało się, nie do wszystkich dotarłem. Ale z kolei dotarłem do kilku lepszych, ważniejszych.) Wiedzy przybywało.

Również wiedzy na temat tłumaczenia piosenki. Na temat wartości literackich, podglebia kulturowego, a także wartości eufonicznych tłumaczonego tekstu. U Dylana miewają one znaczenie, np. w słynnej piosence Man Gave Names to All the Animals pierwsze trzy słowa są oparte na tak samo brzmiącej sylabie. Stąd konstatacja: przekład wprost „Człowiek nazwał wszystkie zwierzęta” nie przekazuje wszystkiego tego, co oryginał. Toteż w moim przekładzie mamy Adam dał imiona zwierzętom, żeby zachować także podobieństwo brzmieniowe początkowych sylab refrenu.

Dzisiaj mam za sobą ponad setkę tych tłumaczeń. Do wielu z nich wracałem po wielekroć. Modyfikowałem je bądź wręcz robiłem na nowo. Stąd np. dziś wspomniane na początku piosenki You’re Big Girl Now i If You See Her, Say Hello noszą nieco inne tytuły: Duża jesteś już i Gdy ją spotkasz, powiedz cześć. Zmiany drobne (w samych tekstach jest ich więcej), ale dla autora przekładów ważne. A z przekładu pierwszej tłumaczonej przeze mnie piosenki w życiu ostał się tylko tytuł. Dziś Nie myśl już, jest jak jest to zupełnie inny tekst.

Foto: Wojtek Korsak

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Comments ( 4 )
  • Adam

    Panie Filipie, trzymam kciuki! Czy publikował Pan gdzieś swoje tłumaczenia? Gdzie można je znaleźć?

    Może Pan zdradzić nieco szczegółów na temat płyty- jakie utwory? Mam takie przekonanie, przeczucie i nadzieję że na jednej płycie nie da się zmieścić nawet bardzo skróconego przewodnika po muzycznym i literackim świecie Dylana.

    Odpowiedz
    • Filip Łobodziński

      Panie Adamie, jest Pan pierwszym komentatorem tej strony, w dodatku przedpremierowym! Należą się Panu goździki, a ściślej – nasiona goździków.
      Moje przekłady – te, które śpiewamy na płycie dylan.pl – znajdą się tu, w kolejnych wpisach. Publikacja w formie papierowej wymaga zgody publishera i opłacenia praw. Jedno wydawnictwo w Polsce negocjuje obecnie, by cena ta była jak najniższa. Gdyby się udało, w druku ukazałyby się wszystkie moje dotychczasowe przekłady, a jest ich ze 130. Tyle z frontu. Ukłon.

      Odpowiedz
      • Mam nadzieję, ze ta publikacja dojdzie do skutku, Dylan przecież nie ma po polsku żadnego zbioru tekstów… Trzymam kciuki za nią i rzecz jasna za płytę!

        Odpowiedz
    • Paweł

      Z tego co pamiętam, kilka tłumaczeń zostało zamieszczonych na oficjalnej stronie Zespołu Reprezentacyjnego. Teraz zobaczyłem, że jest ich całkiem sporo.

      Odpowiedz